Azərbaycanın Qüdrət Yolunu Müəyyənləşdirən Dövlət Siyasəti

Müstəqil Azərbaycanın son onilliklərdə keçdiyi yol dövlətçilik tariximizin mühüm mərhələlərindən birini təşkil edir. Prezident İlham Əliyevin hakimiyyəti illərində qarşıya qoyulan əsas məqsədlər sırasında dövlətin siyasi və iqtisadi imkanlarının genişləndirilməsi, milli maraqların müdafiəsi, ordunun gücləndirilməsi və Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlər sistemində mövqeyinin möhkəmləndirilməsi dayanıb. Ölkənin bugünkü mənzərəsi də məhz müxtəlif istiqamətlər üzrə aparılan uzunmüddətli siyasətin nəticələri fonunda qiymətləndirilir.
İqtisadi imkanların genişləndirilməsi dövlət siyasətinin əsas dayaqlarından olub. Enerji gəlirlərinin ölkənin inkişafına yönəldilməsi ilə yanaşı, qeyri-neft sektorunun genişləndirilməsi, sahibkarlıq mühitinin yaxşılaşdırılması, kənd təsərrüfatının və sənayenin inkişafı istiqamətində müxtəlif proqramlar həyata keçirilib. Bakı ilə yanaşı rayonlarda da yeni yol və kommunikasiya xətləri, sosial obyektlər və istehsal infrastrukturu yaradılıb. Bu proses ölkənin ayrı-ayrı bölgələrinin iqtisadi potensialından daha geniş istifadə edilməsinə yönəlib.
Azərbaycanın beynəlxalq əlaqələrinin coğrafiyası da ötən illər ərzində genişlənib. Avropa və Asiyanı birləşdirən enerji və nəqliyyat marşrutlarında ölkənin mövqeyi xüsusi əhəmiyyət qazanıb. Bakı–Tbilisi–Qars dəmir yolu, Cənub Qaz Dəhlizi və digər regional layihələr Azərbaycanın tranzit və enerji imkanlarının beynəlxalq əhəmiyyətini artırıb. Prezident İlham Əliyevin xarici siyasət kursunda müxtəlif dövlətlərlə qarşılıqlı maraqlara əsaslanan münasibətlərin qurulması və Azərbaycanın müstəqil mövqeyinin qorunması əsas istiqamətlər sırasında olub.
Lakin İlham Əliyevin prezidentliyi dövrünün Azərbaycan tarixində ən böyük dönüş nöqtəsi Qarabağ məsələsində yaranan yeni reallıqdır. 2020-ci ildə baş vermiş 44 günlük Vətən müharibəsi nəticəsində Azərbaycan uzun illər işğal altında olmuş ərazilərinin böyük hissəsi üzərində nəzarəti bərpa etdi. 2023-cü ilin sentyabr hadisələrindən sonra isə Azərbaycan hakimiyyəti Qarabağ bölgəsinin bütün ərazisində suverenliyini bərpa etdiyini bəyan etdi. Bununla ölkənin ərazi bütövlüyü və suverenliyi məsələsində tamamilə yeni mərhələ başlandı.
Müharibədən sonrakı dövrün əsas vəzifəsi azad edilmiş torpaqlarda həyatın yenidən qurulmasıdır. Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda böyük tikinti meydanını xatırladan geniş bərpa prosesi aparılır. Yeni avtomobil yolları çəkilir, tunellər və körpülər tikilir, elektrik və su infrastrukturu qurulur, hava limanları istifadəyə verilib. Vaxtilə dağıdılmış yaşayış məntəqələrində yeni evlərin, məktəblərin, səhiyyə və ictimai xidmət obyektlərinin yaradılması həmin ərazilərin yenidən məskunlaşdırılmasına hesablanıb.
Böyük Qayıdış bu mərhələnin ən mühüm sosial hadisələrindən biridir. Uzun illər doğma yurdlarından kənarda yaşamış ailələrin Qarabağa və Şərqi Zəngəzura mərhələli şəkildə qayıdışı davam edir. Zəngilan, Laçın, Füzuli, Cəbrayıl, Şuşa, Xocalı və digər ərazilərdə insanların yenidən məskunlaşması təkcə yaşayış ünvanının dəyişməsi deyil, onilliklər davam edən məcburi köçkünlük tarixinin tədricən başa çatması baxımından böyük mənəvi məna daşıyır.
Bu proseslə paralel olaraq azad edilmiş ərazilərdə iqtisadi həyatın formalaşdırılması qarşıya qoyulan mühüm hədəflərdəndir. Sənaye zonalarının yaradılması, kənd təsərrüfatının bərpası, turizm potensialının istifadəyə verilməsi və sahibkarlığın təşviqi gələcəkdə Qarabağ və Şərqi Zəngəzurun ölkə iqtisadiyyatının fəal bölgələrindən birinə çevrilməsinə hesablanıb. Burada məqsəd yalnız şəhər və kəndləri yenidən tikmək deyil, insanların daimi yaşaya və işləyə biləcəyi dayanıqlı iqtisadi mühit yaratmaqdır.
Prezident İlham Əliyevin dövlət siyasətində Azərbaycan Ordusunun inkişafına ayrılan diqqət də xüsusi yer tutur. Müdafiə imkanlarının genişləndirilməsi, ordunun müasir texnika ilə təchiz edilməsi və hərbi hazırlığın artırılması istiqamətində illərlə aparılan işlərin nəticələri 44 günlük müharibə zamanı aydın şəkildə üzə çıxdı. Qazanılan hərbi nəticə Azərbaycan cəmiyyətində milli birlik və həmrəylik hissini də əhəmiyyətli dərəcədə gücləndirdi.
Vətən uğrunda həyatını itirən hərbçilərin ailələri və müharibə iştirakçıları ilə bağlı dövlət proqramları müharibədən sonrakı sosial siyasətin mühüm istiqamətlərindəndir. Şəhid ailələrinin və qazilərin mənzil və sosial təminatı, məşğulluğu, reabilitasiyası və digər ehtiyaclarının qarşılanması istiqamətində müxtəlif tədbirlər həyata keçirilib. Şəhidlərin xatirəsinin yaşadılması isə təkcə dövlət səviyyəsində deyil, bütövlükdə Azərbaycan cəmiyyətində xüsusi mənəvi dəyərə çevrilib.
Ölkənin gələcəyinin yalnız iqtisadi və hərbi güclə deyil, insan kapitalı ilə bağlı olması da mühüm məsələdir. Təhsil, səhiyyə, sosial müdafiə, rəqəmsallaşma və dövlət xidmətlərinin təkmilləşdirilməsi istiqamətində həyata keçirilən dəyişikliklər vətəndaşların gündəlik həyatına birbaşa təsir edən sahələri əhatə edir. Yeni sosial obyektlərin yaradılması və dövlət xidmətlərinin elektronlaşdırılması idarəçilik sisteminin müasir tələblərə uyğunlaşdırılmasının əsas istiqamətləri sırasında yer alır.
Azərbaycanın qarşısında indi əvvəlki dövrlərdən fərqli vəzifələr dayanır. Ərazi bütövlüyünün və suverenliyin bərpasından sonrakı mərhələdə əsas məsələlər davamlı iqtisadi inkişafın təmin olunması, Qarabağ və Şərqi Zəngəzurun tam bərpası, keçmiş məcburi köçkünlərin qayıdışının davam etdirilməsi, regional sülhün möhkəmləndirilməsi və ölkənin beynəlxalq iqtisadi layihələrdə mövqeyinin daha da genişləndirilməsidir.
Prezident İlham Əliyevin fəaliyyəti də məhz Azərbaycanın keçdiyi bu böyük siyasi və tarixi dəyişikliklərlə birlikdə dəyərləndirilir. Bir zamanlar işğal faktının aradan qaldırılması əsas milli məqsəd idisə, bu gün həmin torpaqlarda şəhərlərin yenidən qurulması, insanların öz yurdlarına qayıtması və yeni həyatın yaradılması dövlətin qarşısında duran başlıca vəzifələrdəndir. Müasir Azərbaycanın yeni səhifəsi artıq yalnız qazanılmış nəticələrlə deyil, həmin nəticələrin gələcək nəsillər üçün davamlı tərəqqiyə çevrilməsi ilə yazılır.